Przyczyny, diagnostyka i leczenie niepłodności - Gyncare - Centrum pre asistovanú reprodukciu

Przyczyny, diagnostyka i leczenie niepłodności

Przyczyny niepłodności

ZAJŚCIE W CIĄŻĘ MOŻE NIE BYĆ TAKIE ŁATWE

Czy wiecie o tym, że człowiek cechuje się jedną z najniższych zdolności reprodukcyjnych spośród wszystkich gatunków zwierząt żyjących na Ziemi?

Prawdopodobieństwo poczęcia dziecka w czasie jednego miesięcznego cyklu przez młodą i płodną parę w wyniku niechronionego stosunku płciowego wynosi tylko 17 procent, przy czym maleje ono po ukończeniu przez kobietę 35 roku życia.

Kiedy zgłosić się na badanie?

Jeśli starania o zajście w ciążę trwają dłużej niż 12 miesięcy. Po ukończeniu 35 roku życia okres ten wynosi 6 miesięcy, zaś po 40 roku życia nie należy czekać dłużej niż 2-3 miesiące.

 

W CZYM MOŻE BYĆ PROBLEM?

Poszukując przyczyn niepłodności należy sobie uświadomić, że chodzi o problem pary, nie o problem tylko kobiety czy mężczyzny. Należy postrzegać niepłodność, jako kwestię społeczną, gdyż do spłodzenia dziecka trzeba dwoje ludzi. Takie podejście może też pomóc w łatwiejszym przezwyciężeniu tego trudnego okresu i umożliwi parze zbliżyć się do siebie, zamiast się oddalać.

Oprócz przyczyn typowych dotyczących organów rozrodczych czy plemników, niepłodność mogą powodować schorzenia hormonalne, genetyczne lub czynniki immunologiczne. Nie mówiąc o niezdrowym stylu życia, który często wpływa na nasze życie bardziej niż to sobie uświadamiamy.

Każda para jest wyjątkowa, więc taka powinna być diagnoza i rozwiązanie problemu. Dlatego nie ma uniwersalnej metody czy drogi do wymarzonego dziecka. Wszystkie procesy dobieramy indywidualnie tak, aby uwzględniały rzeczywiste potrzeby danej pary.

Na czym może polegać nasza pomoc?

Proszę zwrócić uwagę, o co najczęściej pytają się nasi pacjenci albo proszę zapytać się samemu.


Diagnostyka

Problem z zajściem w ciążę może wynikać z wielu przyczyn. Znalezienie przyczyny jest z reguły pierwszym krokiem na drodze do rozwiązania problemu. Dlatego w Centrum Reprodukcji Wspomaganej Gyncare ze szczególną uwagą zajmujemy się kompleksową diagnostyką.

Poszukując przyczyn bierzemy pod uwagę czynniki immunologiczne, genetyczne, seksuologiczne i nie mniej ważne psychologiczne. Oczywiście nie zawsze trzeba poddać się każdego rodzaju badaniom. Dzięki długoletniemu doświadczeniu nasi specjaliści odnajdą często przyczynę problemu niepłodności już na samym początku całego procesu.

 

Odpowiedzi na pytania

Po podstawowej diagnostyce lekarz powinien umieć sobie odpowiedzieć na poniższe pytania:

  • czy przebiega owulacja?
  • czy jest dostateczna rezerwa komórek jajowych w jajnikach?
  • czy jajowody są drożne?
  • czy u kobiety potwierdzono prawidłowe funkcjonowanie tarczycy i wytwarzanie prolaktyny oraz insuliny?
  • czy wyniki badania nasienia są w normie, to znaczy czy parametry nasienia są wystarczające do spontanicznego zajścia w ciążę?
  • czy partnerka nie cierpi na endometriozę?

Zazwyczaj diagnostyka idzie dalej, niż tylko do odpowiedzenia na te podstawowe pytania, charakteryzujące najczęstsze przyczyny niepłodności. Jeśli jednak specjaliści po wykonaniu wspomnianych badań „nie znajdą niczego”, to szukają dalej. Kolejne zakresy badań obejmują immunologię, genetykę, seksuologię czy andrologię.


Diagnostyka kobiety

Badanie wstępne

Podczas stawiania diagnozy niepłodności w naszym Centrum Gyncare ściśle współpracujemy z ginekologiem prowadzącym. Istotne są wyniki wcześniej wykonanych badań.

Chcemy poznać ogólny stan zdrowia pacjentki. Oprócz zbadania profilu hormonalnego czy drożności jajowodów, interesuje nas sposób przeżywania stresu i styl życia.

Badanie profilu hormonalnego

Badanie profilu hormonalnego przeprowadzane jest równolegle z badaniem ultradźwiękowym (folikulometria). Chodzi o pełne odwzorowanie jednego cyklu menstruacyjnego, w ramach którego wykonujemy trzy badania krwi na zawartość konkretnych hormonów wraz z badaniem ultradźwiękowym miednicy małej.

  • TESTY REZERWY JAJNIKOWEJ
    • Badając stężenie hormonów gonadotropowych określamy rezerwę komórek jajowych w jajnikach. Badanie to realizowane jest na drugi lub trzeci dzień cyklu menstruacyjnego.
    • Jeszcze dokładniejszym wskaźnikiem rezerwy komórek jajowych jest wartość AMH – hormonu antymüllerowskiego. Wartość tę można ustalić w dowolny dzień cyklu menstruacyjnego.
  • BADANIE ULTRADŹWIĘKOWE (FOLIKULOMETRIA)
    • Za pomocą badania ultradźwiękowego ustalamy obecność dojrzewającego pęcherzyka (w którym powinna się znajdować komórka jajowa zdolna do dojrzewania i uwolnienia się z jajnika) oraz określana jest wysokość śluzówki macicy, która powinna mieć co najmniej 8 mm. Badanie to jest wykonywane mniej więcej 12 – 13 dnia od początku cyklu menstruacyjnego.
    • W późniejszej fazie cyklu menstruacyjnego (21 dnia od początku cyklu) wykonujemy kolejne badanie ultradźwiękowe. W jajniku powinno być wtedy obecne ciało żółte, będące pozostałością po przemianie pęcherzyka, z którego uwolniła się komórka jajowa w czasie owulacji. Dochodzi również do zmiany śluzówki macicy, gdyż oddziałuje na nią hormon wydzielany przez ciało żółte – progesteron. Oprócz badań ultradźwiękowych pobieramy próbki krwi w celu określenia poziomu progesteronu i prolaktyny.
  • KOLEJNE TESTY
    • W dowolnej fazie cyklu menstruacyjnego wykonujemy badanie krwi w celu ustalenia wartości TSH (funkcja tarczycy), insuliny (w przypadku pacjentek z syndromem jajników policystycznych, aby wykluczyć oddziaływanie insuliny prowadzące do zaburzeń owulacji), witaminy D, hormonów męskich – androgenów, ewentualnie inne badania według zaleceń lekarza.

Badanie drożności jajowodów

Badanie drożności jajowodów przeprowadzane jest najczęściej dwoma sposobami: Standardem jest badanie laparoskopowe w znieczuleniu ogólnym polegające na tym, że do jamy brzusznej wprowadzony zostanie specjalny przyrząd optyczny dzięki któremu operator ma możność obejrzenia organów rozrodczych, mogąc jednocześnie wykluczyć endometriozę. Badanie wykonywane jest w trakcie hospitalizacji albo w ramach jednodniowego zabiegu ambulatoryjnego.

Badanie ultradźwiękowe drożności jajowodów (HyCoSy) przeprowadza się w warunkach ambulatoryjnych bez znieczulenia. Do szyjki macicy wprowadzany jest cienki kateter, przez który podawana jest substancja kontrastowa widoczna dla fal ultradźwiękowych. Podczas badania lekarz obserwuje sposób przejścia substancji kontrastowej przez jajowody i jej przedostawanie się w okolicę jajników. Badanie to nie jest optymalne dla każdego rodzaju schorzenia, gdyż na jego podstawie nie można na przykład wykluczyć albo potwierdzić endometriozy (którą można diagnozować jedynie podczas badania laparoskopowego).


Diagnostyka mężczyzny

Badanie wstępne

Badanie nasienia można przeprowadzić dopiero po 3-5 dniowej abstynencji seksualnej. Parametry nasienia ulegają zmianie w trakcie każdego badania, dlatego specjaliści dokonują kompleksowej oceny z uwzględnieniem pozostałych badań. Szanse na zapłodnienie można wykluczyć jedynie wtedy, gdy w ejakulacie brak jakichkolwiek plemników. Inaczej mówiąc, nie można ustalić granicy, kiedy spontaniczne zapłodnienie jest niemożliwe. Jednakże, im parametry spermiogramu są gorsze, to prawdopodobieństwo zajście w ciążę jest coraz mniejsze.

 

Badanie podstawowe określa:

  • Objętość, wygląd, czas przejścia ejakulatu do stanu ciekłego
  • Liczbę plemników na milimetr
  • Badanie ruchliwości i kształtu plemników

 

Badania specjalistyczne ejakulatu:

  • Trial wash test – oddzielenie plemników od plazmy (pozostałej części ejakulatu). Decyzję o rodzaju zastosowanej metody rozrodczości wspomaganej podejmuje się w zależności od ilości pozyskanych plemników.
  • Badanie na obecność przeciwciał w ejakulacie – jeśli w ejakulacie obecne są przeciwdziała, to maleją szanse na spontaniczne zajście w ciążę nawet wtedy, kiedy wyniki podstawowego badania nasienia są w normie.
  • HALOSPERM – test integralności DNA plemników, podczas którego ustalana jest obecność plemników z uszkodzonym wyposażeniem genetycznym, gdyż mają one mniejszą zdolność zapłodnienia komórki jajowej.
  • Oxisperm – test wykrywający uszkodzenia oksydacyjne plemników. Zalecany w przypadku palaczy, mężczyzn cierpiących na rozszerzenie naczyń krwionośnych jąder, mężczyzn z nadwagą i w razie negatywnych wpływów otoczenia.
  • Vital Test – rozróżnienie między plemnikami martwymi a żywymi nieruchomymi. Podczas klasycznego badania nasienia nie potrafimy odróżnić, które z plemników są żywe, lecz pozostają nieruchome, które zaś obumarły.

Diagnostyka pary

Badanie wstępne

Test postkoitalny to badanie śluzu pobranego z szyjki macicy po niechronionym stosunku płciowym. Wykonywany jest w czasie owulacji, kiedy śluz osiąga optymalne właściwości do wniknięcia plemników. Śluz jest badany pod mikroskopem natychmiast po jego pobraniu.

Oceniane są:

  • Liczba plemników
  • Ruchliwość i jakość ruchu plemników

Wyniki określają zdolność plemników do wniknięcia do śluzu macicy i przeżycia w tym środowisku. Przyczyną dużej procentowo ilości nieruchomych plemników może być obecność przeciwciał powodujących ich unieruchomienie lub zbijanie się w grupy. Takie zbitki plemników są co prawda żywe, ale udaremniają poruszanie się pojedynczych plemników, blokując w ten sposób plemniki mogące zapłodnić komórkę jajową. Przed zaplanowanym badaniem zaleca się przestrzeganie 3-dniowej wstrzemięźliwości seksualnej, aby osiągnąć optymalną jakość plemników. Test postkoitalny to proste, szybkie, bezbolesne i finansowo dostępne badanie, na podstawie którego można określić szansę na naturalne zajście w ciążę.

Zapraszamy na rozmowę

Zapraszamy na rozmowę

Proszę umówić się z naszymi lekarzami na nie zobowiązującą konsultację. Jest całkowicie darmowa i ma służyć podjęciu decyzji o skorzystaniu z naszych usług.

Zamów wizytę

Leczenie

Kiedy naturze nie udaje się, to w GYNCARE potrafimy jej pomóc. Stosujemy najnowocześniejsze procedury leczenia i korzystamy z tych najbardziej efektywnych instrumentów do osiągnięcia upragnionego wyniku.

Na czym może polegać nasza pomoc?

  • Wywołanie owulacji
  • Zapłodnienie wewnątrzmaciczne – (IUI)
  • IVF — Cykl natywny / Soft cykl / Klasyczne sztuczne zapłodnienie

Metody stosowane przez nas podczas IVF

Techniki mikromanipulacyjne zapłodnienia komórek jajowych plemnikami:

  • Iniekcja plemnika do cytoplazmy oocytu(ICSI)
  • Iniekcja morfologicznie wyselekcjonowanego plemnika do cytoplazmy oocytu(ICSI)
  • Iniekcja dojrzałego i prawidłowo rozwinietego plemnika do cytoplazmy oocytu(PICSI)
  • Oosight spindle view

Techniki separacyjne plemników:

  • Magnetycznie aktywowana selekcja nasienia (MACS)

Sposoby kultywacji zarodków:

  • Przedłużona kultywacja zarodków
  • Kultywacja zarodków w EmbryoScope
  • Kultywacja zarodków w inkubatorze wielokomorowym
  • Embryogen – medium kultywacyjne

Metody uzupełniające:

  • Wspomagane laserem wylęganie zarodka (AH)
  • Embryo glue
  • Kriokonserwacja – zamrażanie komórek płciowych i zarodków

W czym możemy Panu/Pani pomóc?

Wywołanie owulacji

Owulacja, czyli uwolnienie się dojrzałej komórki jajowej, to w normalnych warunkach proces regularny i spontaniczny. Jednakże jeśli komórka jajowa nie opuści jajnika, to kobieta nie może zajść w ciążę. Wywołanie owulacji jest jednym ze sposobów mogących pomóc w zajściu w ciążę.

Owulację wywołujemy korzystając z preparatów umożliwiających wzrost pęcherzyka, w którym komórka jajowa dojrzewa.

O zapłodnienie można wtedy starać się w domu, idealnie jeszcze przed owulacją. Wywoływanie owulacji może być połączone z inseminacją wewnątrzmaciczną (IUI).

Średnia pomyślność zabiegu: owulację udaje się wywołać w 90% przypadkach nieowulujących spontanicznie kobiet. Szansa zajścia w ciążę zależy od wielu czynników

Kiedy zabieg ten jest zalecany? Wywoływanie owulacji zalecane jest w przypadku tych kobiet, które nie owulują spontanicznie i nie zakłada się u nich dodatkowego czynnika niepłodności.

Zapłodnienie wewnątrzmaciczne – (IUI)

Zapłodnienie wewnątrzmaciczne (IUI) to zabieg, podczas którego w trakcie owulacji wprowadzamy plemniki bezpośrednio do macicy. Doskonałej jakości plemniki dostaną się w ten sposób w pobliże komórki jajowej, dzięki czemu rośnie szansa na zapłodnienie.

Chodzi o prosty i niezbyt wymagający zabieg, trwający zaledwie kilka minut. IUI może być częścią naturalnego cyklu menstruacyjnego albo (według zaleceń lekarza) może wchodzić w skład leczenia hormonalnego, podczas którego będzie monitorowany ultradźwiękiem wzrost pęcherzyków w jajnikach. Po zabiegu należy odczekać pewien zalecany przez lekarza okres czasu i następnie zrobić test ciążowy.

Średnia pomyślność zabiegu: 12-15 % na jeden cykl leczenia, czyli jeden cykl menstruacyjny, podczas którego realizowany jest zabieg.

Kiedy zabieg jest zalecany?

  1. Lekkie stopnie endometriozy przy drożności jajowodów
  2. Lekkie dysfunkcje plemników stwierdzone przy badaniu nasienia
  3. Niewytłumaczalna niepłodność
  4. Niemożliwość odbycia dopochwowego stosunku płciowego
  5. Brak wskazań do odbycia dopochwowego stosunku płciowego (zakażenie pacjenta – np. HIV pozytywność)
  6. Korzystanie z plemników od dawcy

Standardowy cykl IVF

Fertylizacja in vitro (IVF) to technika laboratoryjna, podczas której ma miejsce pozamaciczne zapłodnienie komórki jajowej. IVF jest jednym z najbardziej efektywnych sposobów rozwiązywania problemu niepłodności.

IVF zazwyczaj polega na iniekcji plemnika do cytoplazmy oocytu (ICSI), czyli plemnik podawany jest bezpośrednio do komórki jajowej. Jej zaletą jest to, że wystarczy tylko jeden plemnik.

Zapłodniona komórka jajowa jest kultywowana poza macicą i po pewnym czasie umieszczana w niej, gdzie w idealnym przypadku zagnieździ się w i będzie dalej rozwijać.

IVF można wykonać za pomocą:

  • komórki jajowej i plemnika danej pary
  • komórki jajowej partnerki i plemnika dawcy
  • komórki jajowej dawczyni i plemnika partnera
  • komórki jajowej i plemnika pochodzących od dawców

Średnia pomyślność zabiegu: w chwili obecnej pomyślność cykli IVF waha się między 50-60 % na jeden cykl. Jednakże trzeba podkreślić różnice szans w poszczególnych kategoriach wiekowych. O ile w wieku poniżej 30 lat są one bardzo wysokie – ponad 60 %, to po ukończeniu 40 roku życia obniżają się do poziomu 15 %.

 

Kiedy zabieg jest zalecany?

Jest dużo wskazań na poddanie się zabiegowi IVF, podstawowymi są:

  1. Niedrożność jajowodów, nieobecność jajowodów po ich chirurgicznym usunięciu
  2. Patologiczne wyniki parametrów badania nasienia
  3. Endometrioza partnerki
  4. Groźba ustania funkcji jajników
  5. Wskazania genetyczne
  6. Wskazania immunologiczne
  7. Niepłodność idiopatyczna – niepłodność niedająca się wytłumaczyć, kiedy nie potrafimy znaleźć jej przyczyny, nawet po odbyciu 2-3 cykli IUI

Cykl natywny i cykl soft

W przypadku cykli natywnego i soft mówimy o podobnym sposobie postępowania, jak w przypadku klasycznego cyklu IVF. Różnica polega na tym, że w cyklu natywnym ma miejsce zapłodnienie pozamaciczne bez stymulacji hormonalnej, z kolei w cyklu soft stymulacja jest krótsza z mniejszymi dawkami niż podczas stymulacji klasycznej.

  1. Cykl natywny to zapłodnienie pozamaciczne bez stymulacji hormonalnej, podczas którego lekarz pobiera komórkę jajową z naturalnie dojrzałego pęcherzyka.
  2. Cykl soft przebiega podobnie, jednak przed pobraniem komórki jajowej pacjentkę poddano stymulacji hormonalnej. Dawki są mniejsze i stymulacja jest wyraźnie krótsza niż przy standardowym IVF.

Dalszy sposób postępowania jest w obydwu przypadkach taki sam, jak podczas cyklu IVF. W laboratorium odbywa się zapłodnienie pozamaciczne, kultywacja zarodka a następnie implantacja do macicy.

Średnia pomyślność zabiegu: dla cykli soft jest to około 15 – 17 % na jedną stymulację. Pomyślność kumulacyjna po 3 cyklach wynosi w przybliżeniu 30 %. Brak dokładnych statystyk pomyślności cykli natywnych, ogólnie rzecz biorąc ich szanse są stosunkowo niskie – poniżej 10% na jeden cykl.

Kiedy zabieg jest zalecany? Cykle natywne, ze względu na ich bardzo małą pomyślność, zalecamy naszym pacjentkom dość rzadko. Na cykl soft decydują się te pacjentki, które nie chcą się poddać klasycznej stymulacji hormonalnej, ewentualnie te, które odmawiają zastosowania metody kriokonserwacji (zamrożenia) zarodków, gdyż godzą się na zapłodnienie niewielkiej liczby komórek jajowych. Cykl soft jest również zalecany w indywidualnych przypadkach pacjentkom w starszym wieku, ewentualnie tym, które nie reagują optymalnie na stymulację klasyczną.


Metody stosowane przez nas podczas IVF

Techniki mikromanipulacyjne zapłodnienia komórek jajowych plemnikami:

ICSI – Iniekcja plemnika do cytoplazmy oocytu

ICSI oznacza wprowadzenie plemnika do wnętrza (cytoplazmy) komórki jajowej. W klasycznym zabiegu ICSI embriolog wybiera plemnik uwzględniając kryteria ruchliwości i kształtu, przy czym istnieją specjalistyczne metody selekcji odpowiedniego plemnika.

Kiedy skorzystać z tej metody?

  1. W razie niewystarczającej liczby lub niedostatecznej ruchliwości plemników w ejakulacie
  2. W razie ważnych cech patologii nasienia wypływających z jego badania
  3. W razie chirurgicznego pobrania nasienia
  4. Jeśli pacjentka przekroczyła 37 rok życia
  5. Jeśli nie ma możliwości pozyskania wystarczającej ilości komórek jajowych
  6. Jeśli kobieta cierpi na endometriozę
  7. Jeśli w ejakulacie stwierdzono obecność białek uszkadzających plemniki
  8. W razie stwierdzenia fragmentaryzacji DNA plemników

IMSI – Iniekcja morfologicznie wyselekcjonowanego plemnika do cytoplazmy oocytu

Metoda selekcji plemników w ICSI, opiera się na maksymalnym mikroskopowym powiększeniu nasienia. Chodzi o modyfikację metody ICSI, w trakcie której embriolog może dokonywać oceny nawet minimalnych defektów kształtu plemników, aby wybrać te najbardziej optymalne do zapłodnienia komórki jajowej. Z metody IMSI nie można skorzystać w przypadku bardzo małej liczby plemników w ejakulacie.

PISCI – Iniekcja dojrzałego i prawidłowo rozwiniętego plemnika do cytoplazmy oocytu

Metoda wyboru plemnika w ICSI, polega na wyborze dojrzałego plemnika. Przed samym zabiegiem ICSI plemniki przemieszczają się na płytce przez warstwy przypominające swoim składem warstwy komórki jajowej. Na płytce tej powinny się zatrzymać na stałe tylko te plemniki, które mają adekwatne wyposażenie genetyczne, to znaczy mają największą szansę na zapłodnienie komórki jajowej.

Kiedy skorzystać z tej metody?

  1. W przypadku pacjentów z patologicznymi wartościami parametrów badania nasienia
  2. W razie nieoptymalnego rozwoju zarodków w poprzednich cyklach IVF, kiedy zakładamy problem po stronie komórek nasienia.
  3. W przypadku powtarzających się nieudanych cyklach IVF z transferem zarodków dobrej jakości.

Oosight spindle view

Specjalna technika mikroskopowa umożliwiająca prezentację błony dzielącej komórki jajowej, co pozwala na lepszą ocenę jej przydatności. W przypadku pacjentek po 37 roku życia, kobiet o niskich wartościach AMH, pacjentek u których po poprzednim cyklu IVF stwierdzono nieadekwatny rozwój zarodków pomimo normalnym parametrom nasienia, w razie komórek jajowych nie mających optymalnego obrazu mikroskopowego, w razie skorzystania z zamarzniętych komórek jajowych oraz w razie wystąpienia małego procentu zapłodnionych komórek jajowych w poprzednim cyklu IVF-ICSI.

Techniki separacji nasienia

MACS – magnetycznie aktywowane sortowanie plemników

Metoda separacji plemników wykorzystująca oddziaływanie pola magnetycznego. Jej celem jest wyodrębnienie plemników z poprawnym zapisem genetycznym (nieuszkodzone DNA), mających największe szanse na zapłodnienie komórki jajowej. W przeciwieństwie do metod IMSI i PICSI wyselekcjonowane w taki sposób plemniki można wykorzystać do wszystkich metod rozrodczości wspomaganej – inseminacja, IVF, ICSI, można nawet w ten sposób pozyskane plemniki zamrozić do wykorzystania w przyszłości.

 

Metody stosowane przez nas podczas IVF

Sposoby kultywacji zarodków:

Przedłużona kultywacja zarodków (do 5 dnia rozwoju zarodka)

Kultywacja zarodków w warunkach laboratoryjnych do stadium blastocysty ekspandowanej, która powstaje 5 dnia po zapłodnieniu. Wyniki IVF po transferze blastocysty są lepsze w porównaniu z transferem zarodków we wcześniejszych stadiach rozwoju, ponieważ większość zarodków zatrzymuje się w rozwoju właśnie po upływie 3 dnia od zapłodnienia. Po osiągnięciu 5 dnia rozwoju zarodek ma większą szansę na zagnieżdżenie się w macicy.

Kultywacja zarodków w EmbryoScope

Specjalne urządzenie do kultywacji zarodka, które utrzymuje stałe warunki w inkubatorze i oferuje nagranie wideo z procesu dzielenia zarodka (fotografia zarodka sporządzana jest co 20 minut). W ten sposób embriolog może dokładnie określić regularność dzielenia komórek zarodka. Wynikiem takiej kultywacji jest możliwość najbardziej optymalnego wyboru zarodka z przeznaczeniem na transfer do macicy (zarodka, który dzielił się najbardziej prawidłowo) bez zakłócenia warunków jego podziału.

Kultywacja zarodków w inkubatorze wielokomorowym

W przypadku kultywacji zarodka w inkubatorze wielokomorowym każda z pacjentek ma do dyspozycji małą komórkę w inkubatorze jedynie dla jej własnego zarodka. W porównaniu z kultywacją klasyczną, nie ma potrzeby zakłócania optymalnej atmosfery, która jest niezbędna do poprawnego dzielenia się zarodka, w czasie kiedy embriolog musi skontrolować zarodki innej pacjentki. Stała atmosfera w inkubatorze poprawia wczesny rozwój embrionalny, zwiększając szanse zagnieżdżenia się zarodka w macicy i jego dalszy rozwój.

Embryogen – medium kultywacyjne

Specjalne medium kultywacyjne przeznaczone dla pacjentek, które miały w przeszłości poronienia (utrata ciąży). Zawiera specjalne czynniki wzrostu zwiększające procent zarodków z optymalną możliwością dzielenia się. Oprócz pacjentek z powtarzającymi się utratami ciąży zaleca się również tym pacjentkom, u których powtarzalnie nie dochodzi do zagnieżdżenia zarodków po transferze, podobnie jak pacjentkom, u których zaobserwowano nie dającą się wyjaśnić niepłodność .

Metody uzupełniające:

Wylęganie wspomagane (AH)

Nacięcie osłony zarodka promieniem lasera. Do 6 dnia po zapłodnieniu zarodek znajduje się w specjalnej warstwie ochronnej – zona pellucida. Aby móc zagnieździć się w macicy, zarodek musi opuścić tę warstwę ochronną. Zbyt mocna wspomniana wyżej warstwa zarodka może spowodować że zarodek nie jest w stanie jej opuścić i i zagnieździć się w macicy. Nacięcie tej warstwy promieniem lasera jest zabiegiem bezpiecznym , bez ryzyka dla dalszego rozwoju zarodka.

Embryo glue

Potocznie nazywane klejem zarodków – specjalne medium (roztwór), w którym zarodek przenoszony jest do macicy. Skład chemiczny tego medium przypomina bardzo skład płynu, który w normalnych okolicznościach znajduje się w macicy, ma też większą gęstość niż typowe medium stosowane do transferu zarodków. Powinno to zagwarantować optymalne warunki dla dalszego rozwoju i podziału zarodka oraz minimalizować ryzyko przesuwania się zarodka w drogach rodnych kobiety po zabiegu jego transferu.

Kriokonserwacja – zamrażanie komórek płciowych i zarodków

Proces zamrażania komórek płciowych i zarodków stał się jedną ze współczesnych metod rozrodczości wspomaganej. Jest to procedura, w trakcie której komórki płciowe lub zarodki, które nie zostaną wykorzystane bezpośrednio do zapłodnienia lub do implantacji w macicy, są zamrażane w temperaturze -196 °C. Umożliwia to ich przechowywanie przez praktycznie nieograniczony czas.

  • Kriokonserwacja (zamrażanie) oocytów

Chodzi o metodę zamrażania oocytów (komórek jajowych), praktykowaną u kobiet przed leczeniem onkologicznym albo u kobiet, które aktualnie nie zamierzają zajść w ciążę i chcą pozostawić swoje komórki jajowe w stanie zamrożenia na przyszłość (tzw. social freezing). Zamrożenie komórek jajowych poprzedza stymulacja hormonalna jajników, trwająca w przybliżeniu 12 dni. Pobranie dojrzałych komórek jajowych wykonywane jest w znieczuleniu ogólnym, a pozyskane w ten sposób komórki jajowe są zamrażane i przechowane w ciekłym azocie. Kriokonserwacja wykonywana jest techniką witryfikacji, ultraszybkigo zamrażania komórek jajowych w specjalnych pojemnikach.

  • Kriokonserwacja (zamrażanie) zarodków

Nawet, gdy w ramach cyklu sztucznego zapłodnienia uzyska się większą ilość zarodków, to do macicy przenoszony jest jeden, najwyżej dwa najbardziej optymalnie rozwijające się zarodki. Pozostałe zarodki zalecamy zamrozić i przechować na przyszłość. Przeżywalność zarodków po rozmrożeniu jest wysoka i dzięki temu, w razie nie zajścia w ciążę, para ma szansę na przeniesienie świeżego zarodka w ramach krioembriotransferu (KET), który należy poprzedzić jedynie przygotowaniem śluzówki macicy na przyjęcie nowego zarodka. Kobieta nie musi ponownie poddawać się całemu procesowi stymulacji i pobierania komórek jajowych. W razie dobrej jakości zarodków po rozmnożeniu, szanse na zapłodnienie po krioembriotransferze (KET) są takie same, jak w przypadku świeżych zarodków.

  • Kriokonserwacja (zamrażanie) plemników

Zamrażanie plemników stosuje się w przypadku pacjentów mających rozpocząć leczenie onkologiczne, jak również w programie oddawania plemników. Przeżywalność plemników po rozmrożeniu jest cechą bardzo indywidualną, ale ogólnie rzecz biorąc proces zamrażania i rozmrażania przeżywa w przybliżeniu 50% plemników. W zależności od wyników badania nasienia, po rozmrożeniu dawkę plemników można wykorzystać bądź do inseminacji wewnątrzmacicznej, pod warunkiem, że dawka inseminacyjna zawiera co najmniej 15 milionów plemników; w przeciwnym razie do zapłodnienia komórek jajowych wykorzystuje się techniki mikromanipulacyjne w ramach programu IVF.


Oddawanie

Nieodłączną częścią kompleksowego leczenia niepłodności jest program oddawania.

Oddawanie oocytów (komórek jajowych)

Oddawanie oocytów należy do grona najskuteczniejszych metod leczenia niepłodności. Leczenie komórkami jajowymi od dawcy to zestaw procedur leczniczych, w których komórki jajowe anonimowej dawczyni są zapładniane plemnikami partnera lub dawcy.

Wskazania do leczenia oocytami od dawcy:

  • przedwczesne ustanie funkcji jajników
  • schorzenia genetyczne
  • niska jakość komórek jajowych w trakcie poprzednich cykli IVF
  • przebyte leczenie onkologiczne
  • wielokrotne transfery zarodków z własnych komórek jajowych

Dla 50 % biorczyń oocytów wskazaniem jest przedwczesna niewydolność jajników, ustanie funkcji jajników przed osiągnięciem 40 roku życia.

Zasady oddawania oocytów

Dawcami oocytów są kobiety między 18 – 24 rokiem życia. Samo oddawanie poprzedzone jest szeregiem badań, którym musi się poddać dawczyni w celu wykluczenia schorzeń infekcyjnych, płciowych i genetycznych. Przy wyborze dawczyni oocytów pod uwagę bierze się wygląd i znaki fenotypowe odbiorczyni. W podobny sposób uwzględniana jest zgodność grup krwi biorcy i dawcy.

Dawczyni oocytów jest poddawana stymulacji jajników, po której następuje pobranie komórek jajowych w znieczuleniu ogólnym. W dniu pobrania zostaną one zapłodnione plemnikami partnera i po kilku dniach rozwoju (zazwyczaj 3 – 5 dni), w zależności od uzgodnienia, jeden lub dwa zarodki zostaną przeniesione cienkim kateterem do macicy biorczyni. Przenoszenie zarodka jest zsynchronizowane czasowo tak, aby cykl menstruacyjny biorczyni zgadzał się z cyklem menstruacyjnym dawczyni. W niektórych przypadkach zarodki zamrażamy i wtedy nie ma potrzeby takiej synchronizacji. Do transferu zarodków dochodzi w trakcie naturalnego cyklu menstruacyjnego określonego dnia, po potwierdzeniu owulacji.

Oddawanie oocytów jest ściśle anonimowe, dobrowolne i bezpłatne. Jednakże każdej dawczyni w pełnej wysokości rekompensowane są czas i koszty związane z oddawaniem. Zgodnie ze słowacką legislatywą matką dziecka jest kobieta, które je urodziła.

Oddawanie zarodków

Oddawanie zarodków to alternatywna metoda leczenia niepłodności, zalecana i wykorzystywana przez pary, u których w przypadku obydwu partnerów doszło do wyraźnej dysfunkcji tworzenia własnych komórek płciowych (komórek jajowych i plemników). Leczenie zarodkami od dawcy korzysta z zarodków powstałych w wyniku zapłodnienia komórki jajowej anonimowej dawczyni i dawcy plemników.

Oddawanie nasienia

Oddawanie nasienia zaleca się parom, u których wystąpił problem z płodnością partnera. Chodzi o nieobecność plemników w ejakulacie (azoospermia) lub w przypadku, gdy u partnera stwierdzono obecność wady genetycznej.
Plemników od dawcy nie można wykorzystać do zapłodnienia kobiety nie posiadającej partnera.

Zasady oddawania nasienia

Oddać plemniki może mężczyzna w wieku 18 – 24 lat spełniający kryteria badania nasienia oraz wyniki badań wstępnych dotyczących wykluczenia chorób zakaźnych, płciowych i genetycznych. Plemniki są zamrażane i składowane w kwarantannie na okres 180 dni, po czym ponownie poddawane są testom na oznaczenie chorób zakaźnych i płciowych. Jedynie w razie potwierdzenia ponownych negatywnych wyników plemniki te można wykorzystać.